امواج مغزی

موج مغزی آلفا چیست و چرا مهم است؟

0

مقدمه

مغز مرکز فعالیت‌های الکتریکی است. زیرا سلول‌های مغزی (نورون‌ها) از برق برای ارتباط با یکدیگر استفاده می‌کنند. به سیگنال الکتریکی که گروهی از نورون‌ها برای گروهی دیگر می‌فرستند امواج مغزی می‌گویند. زیرا چیزی که آزمایش نوار مغز EEG اندازه گرفته و نشان می‌دهد، الگویی شکل موج گونه دارد.

امواج مغزی با توجه به فرکانسشان در 5 دسته قرار می‌گیرند؛ امواج آلفا در وسط این دسته‌بندی قرار دارند.وقتی بیدار هستید ولی روی هیچ چیزی تمرکز ندارید، این امواج تولید می‌شوند.

در این مقاله بررسی خواهیم کرد که امواج مغزی آلفا دقیقا چه هستند، عملکردشان چیست و چگونه با دیگر امواج مغزی مقایسه می‌شوند.

امواج مغزی آلفا چیست؟

اولین کاری که بعد از بیدار شدن صبح انجام می‌دهید چیست؟ شاید ساعت کوکی را خاموش کرده و به بدن خود کشش می‌دهید. تا این لحظه ممکن است مغز شما آرام باشد.

وقتی که عضلات خود را گرم می‌کنید، مغزتان شروع به تولید امواج آلفا می‌کند. شما از مغزتان نمی‌خواهید که اطلاعات زیادی را تحلیل یا مسائل بزرگی را حل کند. این امواج نشان می‌دهند که شما در سطح هوشیاری هستید.

همچنین برای افزایش سطح تولید امواج مغزی آلفا، می‌توانید تمرکز خود بر روی یک کار را متوقف کرده و ریلکس باشید. جالب اینجاست که یک مطالعه در سال 2009 نشان می دهد که مغز شما هنگام مدیتیشن ممکن است امواج آلفا بیشتری را در قسمت خلفی مغز شما ایجاد کند. در این شرایط هم مغز به طور کامل نمی‌تواند ریلکس باشد اما، تلاشی هم برای تمرکز بر روی مسائل بزرگ نمی‌کند.

فرق امواج آلفا با دیگر امواج مغزی چیست؟

امواج مغزی آلفا یکی از 5 نوع موج مغزی است. تفاوت امواج مغزی در فرکانسشان است؛ از فرکانس‌های پایین تا فرکانس‌های بالا (Hz). امواج آلفا در وسط این دسته بندی قرار دارند؛ بین امواج تتا و بتا.

طیف فرکانسی امواج مغزی که هر روز تجربه می‌کنید به صورت زیر می‌باشد:

دلتا: وقتی در خواب عمیق فرو رفته‌اید و خوابی هم نمیبینید، مغز امواج دلتا را تولید می‌کند. این امواج، کمترین فرکانس را داشته و بین 0.5 تا 4 هرتز هستند.

تتا: وقتی خواب سبکی دارید یا بسیار ریلکس هستید، مغز امواج تتا بیشتری تولید می‌کند. امواج تتا بین 4 تا 8 هرتز می‌باشند.

آلفا: همانطور که قبلا گفته شد، امواج آلفا در وسط این دسته بندی قرار می‌گیرند. وقتی روی مساله خاصی تمرکز ندارید، مغز شما این امواج را تولید می‌کند. فرکانس این امواج بین 8 تا 12 هرتز هستند.

بتا: این امواج نشان می‌دهد شما بیدار، هوشیار و متمرکز هستید. دنبال روزمرگی‌های خود هستید و تصمیم گیری می‌کنید. این امواج مغزی فرکانس بالایی داشته و بین 12 تا 35 هرتز هستند.

گاما: هنگامی که در حال پردازش اطلاعات و یادگیری هستید، سریع‌ترین امواج ممکن تولید می‌شود. امواج مغزی گاما نشان می‌دهد شما تمرکز داشته و مسائل را حل می‌کنید. فرکانس امواج مغزی گاما بیشتر از 35 هرتز است.

امواج مغزی چگونه اندازه‌گیری می‌شوند؟

امواج مغزی دیده نمی‌شوند اما قابل اندازه‌گیری هستند. آزمایشی به نام EEG می‌تواند فعالیت الکتریکی مغز را مشخص و اندازه بگیرد.

آزمایش EEG

در آزمایش نوار مغزی EEG، یک تکنیسین الکترودهای فلزی کوچکی را بر روی جمجمه قرار می‌دهد. این الکترودها فعالیت الکتریکی نورون‌ها را از طریق سیم به ماشین ضبط و چاپ این امواج منتقل می‌کند.

معمولا پزشک برای بررسی سلامت مغز و اینکه ایا الگوهای نامتعارفی در نوار مغز شما وجود دارد یا خیر، آزمایش EEG را تجویز می‌کند.

مزیت امواج مغزی آلفا چیست؟

شاید تعجب کرده باشید که چرا اینقدر روی امواج آلفا تاکید داریم. هنگامی که مغز شما این امواج را تولید می‌کند، یعنی فعالیت‌هایی همچون مدیتیشن و استراحت جوابگو بوده و سطح استرس را کاهش می‌دهند. بنابراین شما احساس آرامش می کنید.

اگر توانایی تولید امواج آلفا را داشته باشید، به راحتی می‌توانید در وضعیت استراحت و ریلکسیشن قرار گیرید.

تقویت امواج آلفا نیز سطح خلاقیت شما را افزایش می‌دهد. در یک مطالعه سال 2015 ، محققان شواهدی یافتند که اگر به طور خاص روی تقویت امواج آلفا متمرکز شوند، می توانند باعث افزایش خلاقیت شوند.

این آزمایش کوچک بود و حدود 20 داوطلب داشت، اما به عنوان یک آزمایش تصادفی، عنوان داشت که می‌توان از تحریک‌های غیر تهاجمی برای تحریک مغز استفاده کرد تا امواج مغزی آلفا را به میزان بیشتری تولید کند.

در صورت قطعی یا نا متعادل شدن امواج مغزی آلفا، چه اتفاقی می‌افتد؟

تولید امواج مغزی هیچ وقت متوقف نمی‌شود؛ یعنی با تغییر وضعیت و سطح هوشیاری، یک نوع موج مغزی متوقف نشده و دیگری شروع به تولید کند.

به عبارتی بهتر، در وضعیت‌های مختلف، موج مغزی غالب تغییر می‌کند. یعنی بسته به این که شما در حال استراحتید، متمرکزید یا مساله‌ای را دارید حل می‌کنید، موج مغزی غالب بر بقیه امواج مغزی متفاوت است. اگر بنا به هر دلیلی مغز شما موج آلفای کمی دارد تولید می کند، یعنی در حالت ریلکس و آرامش فکری نیستید.

تاثیر حالات روحی بر روی امواج مغزی

اما مواقعی وجود دارد که امواج مغزی شما می توانند نامتوازن شوند. تحقیقات نشان می دهد در برخی از افراد که دچار افسردگی هستند،  ممکن است عدم تعادل امواج آلفا اتفاق بیافتد. این اتفاق بیشتر در بخش لوب پیشانی (left frontal cortex) رخ می دهد.

یک تحقیق معتبر در سال 2019 در مورد یک تکنیک تحریک مغز به نام تحریک جریان متناوب درون جمجمه‌ای (tACS) تحقیق کرد و دریافت که می تواند سطح تولید امواج آلفا مغز را افزایش داده و علائم افسردگی را در افراد مبتلا به اختلال افسردگی اساسی (MDD) کاهش دهد.

آیا راهی برای افزایش امواج مغزی آلفا وجود دارد؟

با فعالیت ذهنی می‌توانید امواج مغزی آلفا را افزایش دهید. یک مطالعه معتبر در سال 2014 نشان داد که آموزش نوروفیدبک به برخی از مبتلایان به اختلال اضطراب عمومی (GAD) کمک کرده است. نوروفیدبک نوعی از بیو فیدبک است که در آن در زمان واقعی به فعالیت الکتریکی مغز خود پاسخ می دهید و سعی در تنظیم آن دارید.

در این مطالعه ، بیماران GAD به یک گروه درمانی و یک گروه کنترل تقسیم شدند.

گروه درمانی که تحت آموزش نوروفیدبک قرار گرفتند توانستند دامنه امواج مغزی آلفا را افزایش دهند. امواج بزرگتر آلفا باعث افزایش احساس آرامش شرکت کنندگان و کاهش اضطراب شد.


یک نکته احتیاطی: این مطالعه خاص همچنین شامل امواج تتا در تمرین نوروفیدبک بود که همچنین می‌توانست بر این شرایط تاثر گذار باشد.

با این حال ، این مطالعه نشان می دهد که می‌توان با آموزش مغز، امواج آلفا تولید کرده تا به شما در داشتن آرامش بیشتر کمک کند.

یک مطالعه در سال 2015 همچنین نشان داد که آموزش مدیتیشن و ذهن آگاهی می تواند به این نوع نتایج ختم شود.

سخن آخر

همیشه نوعی فعالیت الکتریکی وجود دارد که در مغز شما جریان دارد؛ خواه از آن آگاه باشید یا نه.

در اوقات مختلف روز، بسته به آنچه انجام می دهید، یکی از امواج مغزی بر بقیه غالب است. هنگامی که امواج آلفا بر دیگر امواج غالب است، شما به احتمال زیاد در آرامش هستید.

تکنیک های آرامش مانند ذهن آگاهی و مدیتیشن ممکن است به افزایش امواج آلفا کمک کند. این به نوبه خود ممکن است به شما کمک کند احساس آرامش و اضطراب کمتری داشته باشید و طبق برخی از مطالعات حتی ممکن است سطح خلاقیت شما را نیز افزایش دهد.

برای مشاهده سایر نوشتارهای مربوط به مهندسی پزشکی، اینجا کلیک کنید!

Choose your Reaction!
دیدگاه خود را بنویسید

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

redronic.com